روابط فرازناشویی در میان جوامع، فرهنگ ها و حتی افراد متفاوت معنا و تفسیر یکسانی نداشته و همواره مورد اختلاف بوده است. براساس نتایج تحقیقات اینکه افراد چه تعریفی از رابطه فرازناشویی دارند و آن را چگونه تفسیر می کنند پیش بینی کننده درگیری آن ها در این روابط خواهد بود. لذا، یکی از مهم ترین وجوه بررسی روابط فرازناشویی پرداختن به دیدگاه افراد درباره این روابط است. براین اساس در مقاله حاضر بر آن شدیم با بهره گیری از روش کیفی به بررسی تفسیر و معنابخشی افراد متأهل درباره این روابط بپردازیم. بدین منظور با هجده فرد متأهل ساکن شهر تهران مصاحبه نیمه ساختاریافته انجام گرفت. این افراد بایستی حداقل یک بار تجربه درگیری در یکی از روابط جنسی، عاطفی یا جنسی-عاطفی در فضای واقعی یا مجازی را می داشتند. نتایج تجزیه و تحلیل روایت مشارکت کنندگان که از طریق تحلیل تماتیک انجام شد نشان می دهد معنا و تفسیر این افراد شامل تقلیل روابط فرازناشویی به آمیزش جنسی، ناچیزانگاری روابط فرازناشویی، همه گیرپنداری روابط فرازناشویی، بی اعتبارسازی وفاداری زناشویی و رابطه فرازناشویی به مثابه یک توافق ضمنی بوده است. افراد مورد بررسی طی این فرایند معنابخشی به برچسب زدایی از روابط فرازناشویی به مثابه یک امر غیراخلاقی پرداخته و درگیر این روابط شده بودند. بررسی یافته های این تحقیق نشان می دهد این افراد از طریق برچسب زدایی تلاش نداشته اند عنوان بی وفایی را از رفتار خیانتکارانه خود بردارند بلکه سعی داشته اند از طریق این استراتژی درگیری خود در این روابط را توجیه نمایند.

1هدف کاهش تمایل به فرزندآوری ، یکی از چالش هایی است که سراسر جهان با آن مواجه شده است. هدف از این مطالعه تعیین نگرش افراد متأهل ساکن شهر بندرعباس در رابطه با فرزندآوری و بررسی برخی از عوامل مؤثر بر نگرش آنان بود. روش ها این مطالعه مقطعی بر روی 348 نفر از متأهلین دارای 1 فرزند حداقل 24 ماهه مراجعه کننده به مراکز جامع سلامت شهر بندرعباس انجام شد. انتخاب مراکز با روش نمونه گیری خوشه ای یک مرحله ای انجام شد. 10 مرکز به عنوان خوشه با حداکثر تنوع از نظر وضعیت اقتصادی و اجتماعی با روش نمونه گیری در دسترس به صورت تصادفی انتخاب شد. در رابطه با انتخاب مردان، از همسران زنان حاضر در پژوهش و کارکنان برخی از مؤسسات و ادارات علاقه مند به شرکت در مطالعه استفاده شد. برای گردآوری داده ها از پرسش نامه محقق ساخته استفاده شد. داده ها با استفاده از نرم افزار SPSS نسخه 26 و آزمون های آماری توصیفی و آزمون های کای دو و تی مستقل مورد تحلیل قرار گرفتند. یافته ها میانگین سن زنان 6±29 سال و مردان 5± 32 سال بود. نتایج مطالعه نشان داد نگرش به فرزند آوری در 63 درصد زنان و 76 درصد مردان منفی بود. همچنین در این مطالعه بین نگرش افراد با سطح تحصیلات، شغل، مذهب و وضعیت اقتصادی ارتباط معنی دار وجود نداشت (0/05

هدف مطالعه حاضر بررسی اعتباریابی و ویژگی های روانسنجی پرسشنامه ما بودن بود. روش پژوهش توصیفی و از نوع مطالعات روانسنجی است. جامعة آماری پژوهش حاضر شامل تمامی افراد متأهل در استان سیستان و بلوچستان بود که از این جامعه 314 نفر به روش نمونه گیری در دسترس انتخاب شدند. ابزارهای گردآوری اطلاعات، پرسشنامه ما بودن (تاپکیو یوزر و همکاران ،2021)، مقیاس کیفیت زناشویی تجدید نظر شده( باسبی و همکاران، 1995) و پرسشنامه دلزدگی زناشویی(پاینز، 1996) بود. از تحلیل عاملی تاییدی، روایی محتوایی و روایی همگرا و واگرا برای بررسی روایی پرسشنامه استفاده شد. نتایج پژوهش نشان داد که نتایج تحلیل عاملی تأییدی برازندگی مدل و ساختار روابط درونی گویه ها را تأیید کرد. برای بررسی پایایی پرسشنامه از ضریب آلفای کرونباخ و روش بازآزمایی استفاده شد که نتایج به ترتیب(95/0 ، 68/0) نشان داد پرسشنامه ما بودن از ثبات درونی و پایایی مطلوبی در نمونه ایرانی برخوردار است. برای بررسی روایی همگرا از مقیاس کیفیت زناشویی تجدید نظر شده و برای بررسی روایی واگرا از پرسشنامه دلزدگی زناشویی استتفاده شده که نتایج به ترتیب(73/0 ، 59/0-) نشان داد پرسشنامه ما بودن از روایی ملاکی مطلوبی برخوردار است.

مقدمه: آشفتگی و دلزدگی زناشویی مشکلات رایجی در روابط زوجین هستند که کیفیت زندگی مشترک را کاهش می دهند. هدف از انجام این پژوهش بررسی اثربخشی طرحواره درمانی بر کاهش آشفتگی و دلزدگی زناشویی افراد متأهل ناسازگار بود. روش بررسی: این پژوهش مداخله ای از نوع نیمه تجربی با طرح پیش آزمون-پس آزمون و گروه کنترل بود. جامعۀ آماری این پژوهش شامل افراد متأهل دارای ناسازگاری زناشویی شهرستان اردکان، شهر احمدآباد در سال 1403 بود. نمونه  پژوهش 30 نفر داوطلب بودند که با روش نمونه گیری دردسترس از میان زنان و مردان 21 تا 45 سال انتخاب شدند و پس از ارزیابی با پرسشنامه بیر-استرنبرگ از طریق فراخوان در فضای مجازی، بسیج و مساجد انتخاب شدند و به طور تصادفی در دو گروه آزمایش (15نفر)  و کنترل (15نفر) گمارده شدند. جلسات مداخله در مسجد جامع احمدآباد برگزار شد. ابزارهای گردآوری اطلاعات شامل پرسشنامه های دلزدگی زناشویی پاینز، مقیاس­گری آشفتگی زناشویی و ارتباطی ویسمین و ناسازگاری بیر-استرنبرگ بودندکه روایی و پایایی آن ها در مطالعات پیشین تأیید شده است. مداخله درمانی در 8 جلسه 90 دقیقه ای، دو روز در هفته برای گروه مداخله انجام شد، در حالی که گروه کنترل هیچ مداخله ای دریافت نکردند. داده­ها با آزمون تحلیل واریانس با اندازه گیری مکرر با استفاده از               نرم افزارSPSS-23   تحلیل شد. یافته­ ها: طرحواره درمانی به طور معناداری در کاهش آشفتگی و دلزدگی زناشویی افراد متأهل ناسازگار درگروه مداخله مؤثر بوده و اثربخشی آن پس از دو ماه پیگیری به طور معنادار حفظ شده است. نتایج تحقیق نشان داد که بین دو گروه آزمایش و کنترل در در هر سه مرحله پیش­آزمون، پس­آزمون و پیگیری تفاوت معنا دار وجود دارد (05/0p<). نتیجه­ گیری: بر اساس یافته های این پژوهش، طرحواره درمانی توانسته است به طور معناداری درکاهش آشفتگی و دلزدگی زناشویی و بهبود روابط و سازگاری افراد متأهل ناسازگار موثر باشد.  بنابراین می­تواند رویکرد مؤثری برای بهبود کیفیت زندگی مشترک مطرح شود.

ظرفیت ذهنی سازی مهارتی اساسی در روابط متقابل، پایدار و قابل  اعتماد است. هدف اصلی پژوهش، بررسی و مقایسۀ ظرفیت ذهنی سازی و سبک های هیجانی (سلامت هیجانی) افراد متأهل «با» و «بدون» تعارض زناشویی بود. در این پژوهش از دو گروه زنان و مردان متأهل با و بدون تعارض زناشویی 160 شرکت کننده (هر گروه 40 زن و 40 مرد) به روش نمونه گیری در دسترس انتخاب شد. هر دو گروه به صورت انفرادی به پرسش نامه های سبک های هیجانی کسبیر و همکاران (2019) و ذهنی سازی دیمیتریویچ و همکاران (2018) پاسخ دادند. نتایج حاصل از تحلیل واریانس چندمتغیره (MANOVA) نشان داد که بین ظرفیت ذهنی سازی و نیم رخ مؤلفه های سبک های هیجانی (نگرش به زندگی، تاب آوری، شهود اجتماعی، خودآگاهی، حساسیت به زمینه و توجه) افراد متأهل با و بدون تعارض زناشویی، تفاوت معناداری وجود دارد. وجود تعارض های حل نشده در روابط زناشویی موجب کاهش ظرفیت ذهنی سازی و سلامت هیجانی افراد در رابطه می شود. ازاین رو، این نتایج لزوم فراهم سازی تمهیداتی برای ارتقای ظرفیت ذهنی سازی و سبک های هیجانی زوجین پرتعارض را آشکار می سازد.

تعقیب مجازی همسر به نظارت و کنترل شریک زندگی ازطریق فناوری اشاره دارد و اثرات فیزیکی، روانی و مالی هم بر فرد قربانی و هم بر فرد تعقیب‎ کننده دارد و می‎ تواند بر کانون خانواده به‎ ‎ ویژه در میان زوج‎ های جوان تأثیر بگذارد؛ بنابراین، این مسئله نیازمند مطالعۀ عمیق‎ تر در جوامع مختلف است. هدف پژوهش حاضر بررسی ویژگی‎ های روان سنجی، ساختار عاملی و تغییرناپذیری مقیاس تعقیب مجازی همسر (IPCS) براساس جنسیت در بین افراد متأهل جامعۀ ایران بود. این مطالعه از لحاظ هدف بنیادی و ازنظر تحلیل داده همبستگی از نوع تحلیل عاملی اکتشافی و تأییدی بود. جامعۀ آماری شامل معلمان متأهل استان زنجان بود که با روش نمونه‎ گیری در دسترس404 نفر به‎ عنوان نمونه انتخاب شدند و به سؤالات پاسخ دادند. ابزار پژوهش شامل مقیاس تعقیب مجازی همسر اسموکر و مارک (2017) و اعتماد زناشویی رمپل و همکاران (1985) بود. یافته‎ های حاصل از تحلیل عاملی اکتشافی و تأییدی ساختار سه عاملی مقیاس و برازش مناسب مدل اندازه‎ گیری را نشان داد. همسانی درونی گویه‎ ها به شیوۀ آلفای کرونباخ برای کل مقیاس 93/0 محاسبه شد که مطلوب بود. مقدار شاخص AVE و ریشۀ دوم این شاخص به ترتیب روایی همگرا و روایی تشخیصی را در سطح سازه تأیید کرد. تحلیل عاملی چندگروهی، تغییرناپذیری جنسیتی را برای این ابزار تأیید کرد. اندازه و جهت ضریب همبستگی پیرسون بین تعقیب مجازی همسر و اعتماد زناشویی حاکی ازآن بود که مقیاس از روایی ملاکی برخوردار است؛ بنابراین، می‎ توان گفت نسخۀ فارسی مقیاس سه عاملی تعقیب مجازی همسر ((IPCS از روایی و پایایی مناسبی برای استفاده در پژوهش‎ های آتی برخوردار است. باتوجه به ماهیت رفتار تعقیب مجازی و تأثیرپذیری آن از فرهنگ جامعه مطالعات بیشتری دربارۀ ابعاد مختلف این رفتار به ویژه در حوزۀ چرایی آن ضروری است.

زمینه و هدف: نگرش به خیانت می تواند نقشی پررنگ در گرایش به خیانت زناشویی و طلاق در زوجین داشته باشد؛ ازاین رو، ارائۀ مداخلاتی در این راستا احساس می شود. پژوهش حاضر با هدف مقایسهٔ اثربخشی درمان راه حل مدار و درمان هیجان مدار بر نگرش به خیانت زناشویی افراد متأهل انجام شد. روش بررسی: پژوهش حاضر از نوع نیمه آزمایشی با طرح تک آزمودنی بود. در این مطالعه از طرح خط پایهٔ چندگانه استفاده شد. جامعۀ آماری را تمامی زوجین مراجعه کننده به مراکز مشاورهٔ شهر بوشهر در سال 1398 تشکیل دادند. از این جامعه هشت زوج (شانزده مرد و زن) به شیوهٔ نمونه گیری داوطلبانه وارد مطالعه شدند و زوجین به شیوهٔ جایگزینی تصادفی در دو گروه درمان راه حل مدار (چهار زوج) و هیجان مدار (چهار زوج) قرار گرفتند. هشت جلسه درمان راه حل مدار و ده جلسه درمان هیجان مدار هرکدام به مدت زمان جلسه ای نود دقیقه برای هر دو گروه اجرا شد. ابزار جمع آوری داده ها مقیاس نگرش به خیانت زناشویی (واتلی، 2008) بود. برای تجزیه وتحلیل آماری داده ها و نمره های به دست آمده از ارزیابی ها در سه مرحلهٔ خط پایه و درمان و پیگیری دوماهه از روش ترسیم دیداری و شاخص تغییر پایا (RCI) و فرمول درصد بهبودی استفاده شد. یافته ها: مقایسۀ نمرات مرحلهٔ پیگیری با مراحل خط پایه و مداخله، روند کاهشی پایدار نمرات نگرش به خیانت زناشویی را در هر دو گروه درمان نشان داد. این امر اثربخشی درمان راه حل مدار و درمان هیجان مدار را در کاهش میزان نگرش به خیانت زناشویی در افراد متأهل مشخص کرد. همچنین درمان هیجان مدار با 38٫12درصد در کاهش نگرش به خیانت زناشویی موفق تر از درمان راه حل مدار با 23٫22درصد بود. نتیجه گیری: باتوجه به نتایج، درمان راه حل مدار و درمان هیجان مدار منجربه کاهش نگرش به خیانت زناشویی در افراد متأهل می شود؛ اما درمان هیجان مدار در کاهش نگرش به خیانت زناشویی در افراد متأهل موفق تر از درمان راه حل مدار عمل می کند.

هدف از این پژوهش، تعیین نقش پیش بینی کنندگی صفات تاریک شخصیت و الگوهای ارتباطی زوجین، در بی ثباتی ازدواج در افراد متأهل بوده است. مطالعۀ حاضر از نوع همبستگی است و جامعۀ آماری آن زوجین ساکن شهرهای تهران و کرج بودند. به این صورت که 246 نفر به روش نمونه گیری در دسترس انتخاب شدند و پرسش نامه های شاخص بی ثباتی ازدواج (MII)، فرم کوتاه مقیاس سه گانۀ تاریک (SD3) و پرسش نامۀ الگوهای ارتباطی (CPQ) را تکمیل کردند. داده ها با استفاده از روش رگرسیون چندگانه گام به گام مورد تجزیه وتحلیل قرار گرفتند. یافته ها نشان داد که متغیر بی ثباتی ازدواج به ترتیب با صفات شخصیت خودشیفته رابطۀ منفی و معنادار و با صفات شخصیت جامعه ستیز رابطۀ مثبت و معنادار دارد و با صفات شخصیت ماکیاولیستی ارتباط معناداری ندارد. به همین ترتیب، متغیر بی ثباتی ازدواج با متغیر ارتباط سازندۀ متقابل رابطۀ منفی و معنادار و با سایر متغیرهای کناره گیری/توقع، مرد متوقع/زن کناره گیر، زن متوقع/مرد کناره گیر و اجتناب متقابل رابطۀ مثبت و معناداری را نشان می دهد. علاوه بر این، رابطۀ منفی و معناداری بین مدت طول ازدواج و بی ثباتی ازدواج وجود دارد. همچنین سه متغیر ارتباط سازنده، اجتناب متقابل و زن متوقع/مرد کناره گیر، بی ثباتی ازدواج را پیش بینی می نمایند. از این پژوهش می توان نتیجه گرفت که با توجه به نقش الگوهای ارتباطی در بی ثباتی ازدواج می توان با آموزش آن ها به زوجین، بی ثباتی ازدواج را کاهش داد.

اهداف این پژوهش با هدف بررسی روایی و پایایی نسخه فارسی پرسش نامه ذهن آگاهی جنسی در جمعیت ایرانی انجام شد. با وجود اهمیتی که ذهن آگاهی جنسی در رابطه رضایت بخش جنسی زوجین ایجاد می کند. ابزار مناسبی برای جهت سنجش این مؤلفه در جمعیت ایرانی وجود ندارد. ازاین رو برخورداری از مقیاسی روا و معتبر برای سنجش این سازه در پژوهش ها ضروری به نظر می رسد.   مواد و روش ها این پژوهش از نوع مقطعی بود که در سال 1401-1402 و شامل 366 فرد متأهل بود. برای بررسی اهداف پژوهش از پرسش نامه ذهن آگاهی جنسی، ذهن آگاهی صفتی و پرسش نامه کارکرد جنسی استفاده شد. برای تحلیل داده ها از SPSS نسخه 25و نرم افزار AMOS استفاده شد. در بخش آمار توصیفی میانگین و انحراف استاندارد، فراوانی و همبستگی استفاده شد. همچنین در بخش آمار استنباطی از تحلیل رگرسیون تحلیل عاملی تأییدی گزارش شد.   یافته ها نتایج تحلیل عاملی تأییدی نشان داد همسو با نسخه اصلی این پرسش نامه از دو عامل آگاهی و عدم قضاوت تشکیل شده است. یافته های بخش روایی همگرا نشان داد این پرسش نامه با کارکرد جنسی و ذهن آگاهی صفتی همبستگی مثبت و معنی دار داشت. میزان آلفای کرونباخ برای آگاهی جنسی برابر با 0/83 و برای عدم قضاوت برابر با 0/71 بود. نتیجه گیری نسخه فارسی پرسش نامه ذهن آگاهی جنسی از ویژگی های روانسنجی مناسبی برخوردار است. نسخه فارسی پرسش نامه ذهن آگاهی جنسی را می توان در زمینه های تحقیقاتی و بالینی مربوط به کارکرد جنسی و ذهن آگاهی به کار برد. همچنین، درمان گران برای بهبود کارکرد جنسی مراجعین بهتر است به ذهن آگاهی جنسی به عنوان یک عامل مهم توجه و برای اهداف درمانی می توانند از این ابزار استفاده کنند.

هدف: هدف پژوهش حاضر بررسی نقش متغیرهای کارکردهای تأملی، راهبردهای مقابله استرس و حمایت اجتماعی ادراک شده در پیش بینی شادمانی زناشویی در افراد متأهل بود. مواد و روش ها: این پژوهش به روش توصیفی از نوع همبستگی انجام شد. جامعه آماری پژوهش افراد متأهل ساکن در شهر اصفهان در سه ماهه سوم 1403 بودند. تعداد 170 نفر به روش در دسترس انتخاب شدند و به پرسشنامه شادمانی زناشویی آزرین (1973)، پرسشنامه کارکرد تأملی (RFQ)، پرسشنامه حمایت اجتماعی ادراک شده (MSPSS) و پرسشنامه سبک های مقابله با استرس (CSQ) را تکمیل نمودند. تجزیه و تحلیل آماری با استفاده از نرم افزار آماری SPSS26 و با روش تحلیل همبستگی و تحلیل رگرسیون چند متغیره انجام شد. یافته ها: نتایج تحلیل همبستگی نشان داد که متغیرهای کارکردهای تأملی، راهبردهای مقابله استرس و حمایت اجتماعی ادراک شده با شادمانی زناشویی رابطه معنی داری داشته اند(05/0>p). نتایج تحلیل رگرسیون نیز نشان داد که به ترتیب راهبردهای مقابله ای هیجان مدار، حمایت اجتماعی ادراک شده، کارکردهای تأملی قطعیت، کارکرد تأملی عدم قطعیت و در نهایت راهبرد مقابله ای هیجان مدار، پیش بینی کننده شادمانی زناشویی افراد متأهل بوده اند (05/0>p). نتیجه گیری: به این ترتیب متخصصان حوزه خانواده به منظور ارتقاء شادمانی زناشویی زوجین می بایست بر کارکردهای تأملی، راهبردهای مقابله ای و حمایت اجتماعی ادراک شده تمرکز کنند.